Basalia ile Karbon Varlık Ekonomisinin ve Yeşil Malzeme Ekonomisinin Doğuşu

İnsanlık tarihi çoğu zaman savaşlar, imparatorluklar, krallar veya büyük siyasal dönüşümler üzerinden anlatılır. Oysa daha derin bir perspektiften bakıldığında medeniyetlerin gerçek sıçramalarının çoğu zaman sessiz, fakat “ köklü teknolojik dönüşümlerle gerçekleştiği görülür.” Sonuçta, bilim-teknoloji yapar, teknolojide ekonomi ve medeniyet yapar.

Bu dönüşümlerin merkezinde ise aslında çoğu zaman  “ Malzemeler ” yer alır. Çünkü bir toplumun hangi malzemeyi tanıdığı, nasıl işlediği ve hangi ölçekte kullanabildiği; yalnızca üretim kapasitesini değil ; “ şehirlerini, ordularını, ticaretini, mimarisini, enerji sistemlerini ve hatta düşünme biçimini belirlemiştir.”

Bu bakımdan insanlık tarihi, aynı zamanda “ Malzeme Medeniyetlerinin Tarihi” olarak da okunabilir aslında.

Medeniyetlerin Sessiz Mimarı: Malzemeler

İnsanlık tarihinin büyük kırılmaları, çoğu zaman yeni bir malzemenin keşfiyle başlamıştır.

• Taş Çağı, insanın doğada hazır bulduğu malzemeleri sınırlı biçimde kullanabildiği ilk teknolojik evreydi.
• Tunç Çağı, farklı elementleri bilinçli biçimde birleştirerek yeni özelliklere sahip alaşımlar üretmenin başlangıcını temsil etti.
• Demir Çağı, tarımı, ulaşımı, şehirleşmeyi ve savunmayı dönüştürerek medeniyetlerin ölçeğini büyüttü.
• Ardından gelen çelik teknolojisi, Sanayi Devrimi’nin omurgasını oluşturdu; demiryollarından gökdelenlere, köprülerden ağır sanayiye kadar modern dünyanın fiziksel altyapısını şekillendirdi.
• 20.yüzyılda ise silisyum, elektronik ve bilgi teknolojileri devriminin temel malzemesi hâline geldi. Bilgisayarlar, internet ve dijital ekonomi büyük ölçüde silikonun üzerine inşa edildi.

Bize göre medeniyet tarihi “ Taş → Tunç → Demir → Çelik → Silisyum → Karbon Temelli ve Döngüsel Malzemeler ” zinciri ile şekillenecektir.  Ve bugün insanlık bu zincirde yeni bir eşikte bulunmaktadır. Bu kez dönüşümü şekillendirecek olan  malzemeler;

• nano malzemeler,
• ileri kompozitler,
• biyomalzemeler,
• karbon bazlı yüksek performanslı yapılar,
• akıllı malzemeler,
• döngüsel malzemeler olacaktır.

Dolayısıyla insanlık tarihi yalnızca enerji devrimlerinin değil, “ aynı zamanda malzeme devrimlerinin de tarihidir ”. Kısaca, malzeme bilimi ve teknolojileri, her daim medeniyetin seviyesini belirler.  

Zaten mevcut çevre/iklim, kaynak ve kalkınma sorunlarımızın temeli; mevcut lineer teknolojilerle üretilen yüksek kaynak tüketimine dayalı karbon pozitif malzemelerdir; dolayısıyla insanlık iklim ve kalkınma sorunları çözmek için mutlaka malzeme bilimini-teknolojilerini değiştirmek zorundadır. Ki, bunun çözümü de Basalia gibi döngüsel teknolojilere dayalı karbon negatif-nötr yeşil malzeme üretimidir. 

Demirden Karbona Yeni Bir Sıçrama

19. ve 20. yüzyılın sanayi uygarlığını büyük ölçüde demir ve çelik inşa etti.
20. yüzyılın ikinci yarısında ise yeni bir malzeme paradigması ortaya çıkmaktadır.

Artık yalnızca daha güçlü, daha hafif veya daha dayanıklı malzemeler üretmek yeterli değildir. Yeni çağda bir malzemenin değeri;

• karbon ayak izi,
• enerji yoğunluğu,
• döngüsellik kapasitesi,
• geri dönüştürülebilirliği,
• doğal sistemlerle uyumu,
• yaşam döngüsü boyunca çevresel performansı

ile birlikte değerlendirilecektir.

Bu nedenle geleceğin küresel rekabeti yalnızca enerji kaynakları üzerinde değil; “ malzeme mühendisliği, karbon yönetimi ve döngüsel üretim teknolojileri ” üzerinde yoğunlaşacak ve gelişecektir.

Karbonun Yeniden Keşfi

Uzun yıllar boyunca karbon, yalnızca azaltılması gereken bir emisyon olarak görüldü. Oysa bugün bilim ve teknoloji karbona çok daha farklı bir gözle bakmaktadır.

Karbon;

• grafenin,
• karbon elyafın,
• karbon nanotüplerin,
• biyokömürün (biochar),
• karbon mineralizasyonunun,
• karbon esaslı yeni nesil yapı malzemelerinin,
• ileri kompozitlerin vs

temel yapı taşlarından biridir. Bu dönüşüm, karbonun yalnızca çevresel bir yük değil; doğru yönetildiğinde “ yüksek katma değerli stratejik bir kaynak ” olduğunu göstermektedir.

Başka bir ifadeyle, artık geldiğimiz eşikte karbonun ekonomideki rolü “emisyon” kavramından “malzeme” kavramına doğru evrilmektedir. Çünkü, atmosfere salınacak karbon içeren akışlar ; yakalandığında, ayrıştırıldığında, dönüştürüldüğünde ve kalıcı ürünlerde güvenli biçimde tutulduğunda “ yeni bir hammadde ve ekonomik değer kaynağına dönüşebilir.”

Yeni Çağın Adı: Yeşil Malzeme Ekonomisi

İnsanlık karbon ve atmosfer yönetimine dayalı yeni döngüsel bir ekonomik evrenin kapısındadır.  21. yüzyılın rekabeti, karbonu atmosfere salan ekonomiler ile karbonu güvenli ve uzun süreli biçimde yöneten ekonomiler arasında yaşanacaktır.

Bu yeni ekonominin temel rekabet alanları da şunlar olacaktır:

• Düşük yaşam döngüsü karbon ayak izine sahip yapı ve sanayi malzemeleri,
• Karbonu uzun süre güvenli biçimde depolayabilen ve ekonomik değere dönüştürebilen malzemeler,
• Düşük karbonlu veya karbon negatif çimentolar, bağlayıcılar ve mineralize karbon ürünleri,
• Yüksek dayanımlı, hafif, yeniden kullanılabilir ve geri dönüştürülebilir kompozit malzemeler,
• Biyolojik veya döngüsel kaynaklardan üretilen sürdürülebilir malzemeler,
• Onarılabilen, yeniden üretilebilen ve kullanım ömrü uzatılabilen yapı sistemleri,
• Sensörler ve dijital izleme sistemleriyle entegre, performansını takip edebilen akıllı malzemeler,
• Atıkları yeniden hammaddeye dönüştüren döngüsel malzeme platformları,
• Enerji, su ve karbon yönetimini birlikte optimize eden çok fonksiyonlu yapı malzemeleri,
• İklim değişikliğine ve afet risklerine dayanıklı, uzun ömürlü yeni nesil yapı sistemleri.

Bu nedenle önümüzdeki dönemin en önemli ekonomik/stratejik kavramlarından biri: “ Yeşil Malzeme Ekonomisi (Green Materials Economy) ” olacaktır. Ve bu ekonomi, yalnızca çevre dostu bir üretim değildir ; “ malzemelerin yaşam döngüsü boyunca çevresel, ekonomik ve toplumsal değer üretmesine dayalı olacaktır.”

Ve bu malzemelerde Basalia gibi Döngüsel Biyo-Teknolojilerle aynı zamanda:

• karbon yöneten,
• su döngüsünü destekleyen,
• atığı hammaddeye dönüştüren,
• doğal kaynak tüketimini azaltan,
• uzun ömürlü ve döngüsel değer üreten

yeni nesil medeniyet malzemeleri olacaktır. Geleceğin en değerli malzemeleri; yalnızca daha güçlü olanlar değil, karbonu yöneten, döngüsel ekonomiyi besleyen ve doğanın işleyişiyle uyum içinde çalışan malzemeler olacaktır.

Bir Sonraki Aşama: Karbon Varlık Ekonomisi

Yeşil Malzeme Ekonomisinin doğal devamı ise çok daha kapsamlı bir ekonomi/medeniyet dönüşümünü ifade eder aslında.  Bu yeni aşamada karbon artık ;

• emisyon olmaktan çıkıp,
• stratejik bir ekonomik varlığa dönüşecektir.

Karbon artık;

Emisyon/Katı-Sıvı Atıklar

↓

Hammadde

↓

Malzeme

↓

Şehir Sermayesi

↓

Doğal Sermaye

↓

Finansal Varlık

↓

Ekonomik Değer

zincirinin tam merkezinde yer alacaktır.

Bu nedenle geleceğin sanayi politikaları yalnızca karbonu azaltmayı değil; “ karbonu ölçülebilir, doğrulanabilir ve ekonomik değere dönüştürülebilir bir varlık ” olarak konumlandıracak, yönetmeye çalışacaktır ve bu yeni ekonomik paradigmanın adı da  “Karbon Varlık Ekonomisi (Carbon Asset Economy)” dir.

21. yüzyılın asıl rekabeti, karbonu atmosfere salan ekonomiler ile karbonu ölçen, yöneten, dönüştüren ve ekonomik değere dönüştürebilen ekonomiler arasında yaşanacaktır. Bu yeni anlayışta karbon; yalnızca azaltılması gereken bir emisyon değil, doğru bilim, teknoloji ve yönetişimle yönetildiğinde ekonomik, çevresel ve toplumsal değer üreten stratejik bir varlıktır.

BİRLEŞİK DÖNÜŞÜM EKONOMİSİ PARADİGMASI ( kitabımız )  :

Bu yaklaşımdan hareketle uzun yıllar içerisinde Basalia Teknolojisinin (yeni nesil karbon negatif-nötr üretim alt yapısı) gelişimine paralel olarak geliştirdiğimiz Birleşik Dönüşüm Ekonomisi Paradigması, yalnızca yeni bir ekonomi modeli değil; “ şehirleri merkezine alan yeni bir medeniyet tasarımıdır. “

Ortaya koyduğumuz Yeni Ekonomi Paradigması ; “ su, karbon, enerji, atık, toprak, sanayi, finans ve yönetişimi birbirinden bağımsız politikalar olarak değil, alt ve üst yapısı ile birlikte tek bir entegre dönüşüm sistemi içinde ele alır. ”

Böylece şehirler; tüketen ve kirleten yapılar olmaktan çıkar, doğal sermaye üreten, karbonu yöneten, suyu döngüye kazandıran, atıkları yeni hammaddelere dönüştüren ve ekonomik değeri yeniden üreten canlı ekosistemlere (iklime adapte ikincil karbon yutak alanlarına) dönüşür.

Özetle bizim yaklaşımımızda Yeşil Malzeme Ekonomisi, dönüşümün üretim ve ürün katmanını; Karbon Varlık Ekonomisi, ölçüm, değerleme ve finans katmanını; Birleşik Dönüşüm Ekonomisi ise bütün bu süreçleri şehir ölçeğinde su, enerji, atık, karbon, toprak, sanayi ve yönetişimle birleştiren sistem mimarisini ifade etmektedir.

İşte bütün bu bütünleşik dönüşümün (yeni karbon egemenliği/medeniyeti )  teknolojik altyapısını Basalia Teknolojisi;  ekonomik ve kurumsal üst yapısını ise Birleşik Dönüşüm Ekonomisi Paradigması oluşturmaktadır.

Ortaya koyduğumuz bu yeni paradigma ;  yalnızca yeşil ve döngüsel bir ekonomiyi değil; şehirden ülkeye, ülkeden küresel yönetişime uzanan, doğa ile teknolojiyi ve insanı aynı sistem içinde buluşturan yeni nesil bir medeniyet mimarisini ortaya koymaktadır.

Sonuçta

Taştan tunca, tunçtan demire, demirden çeliğe ve çelikten silisyuma uzanan medeniyet yolculuğu, şimdi karbonu ve diğer kaynakları döngü içinde yöneten yeni bir malzeme evresine girmektedir.

Ve bu dönüşüm yalnızca mühendisliğin konusu değildir. Sanayi politikalarını, şehir planlamasını, iklim stratejilerini, finansmanı ve küresel rekabeti/medeniyeti birlikte değiştirecektir. Ve bu yeni küresel rekabette ve medeniyet tasarımında da ; 

• Yeşil Malzeme Ekonomisi, düşük karbonlu ve döngüsel üretimin sanayi paradigmasını;
• Karbon Varlık Ekonomisi, karbonun ölçülebilir, doğrulanabilir ve değer üretebilir bir varlık olarak yönetilmesini;
• Birleşik Dönüşüm Ekonomisi ise bu iki dönüşümün şehir ölçeğindeki bütünleşik sistem mimarisini ifade etmektedir.

Emin olun ki; önümüzdeki dönemde ülkelerin ve şirketlerin rekabet gücü, “  yalnızca ne kadar üretim yaptıklarıyla değil; ürettikleri her ton malzemenin ne kadar az kaynak tükettiği, ne kadar karbon yönettiği, ne kadar uzun süre değer koruduğu ve ne kadar döngüsel fayda ürettiğiyle ölçülecektir.”

Çünkü yeni medeniyet yalnızca yenilenebilir enerjiyle çalışmayacak; “yeni nesil malzemeler üzerine inşa edilecektir.”